Sartre en het westers onbehagen

CITAAT

“Il faut affronter d’abord ce spectacle inattendu: le strip-tease de notre humanisme. Le voici tout nu, pas beau : ce n’était qu’une idéologie menteuse, l’exquise justification du pillage ; ses tendresses et sa préciosité cautionnaient nos agressions."


REFERENTIE

Jean-Paul Sartre, voorwoord voor het boek van Franz Fanon, Les damnés de la terre, in: Jean-Paul Sartre, Situation, V, colonialisme et néo-colonialisme, Gallimard, Paris, 1964, blz. 186.


COMMENTAAR

Sartre heeft, naar aanleiding van het boek van Franz Fanon, de vinger op de westers kolonisatiewonde gelegd. Sindsdien is er veel geschreven over de minder fraaie kanten van de kolonisatie. Het Westen lijdt m.i. voor een deel door de herinnering aan dit verleden en de ontmaskering van het gepleegde geweld.
Maar het Westen lijdt m.i. ook aan het heden: de kolonisatie is verdwenen, maar de uitbuiting van zwakke regio’s door sterke regio’s is gebleven. Wij weten dat een deel van onze welstand het gevolg is van het in stand houden van een weinig rechtvaardige wereldorde: de ontmaskering door Sartre blijft geldig.
Wij leven met een slecht geweten, en dat is niet bevorderlijk voor een positieve visie op onszelf of op onze mogelijkheden.